تعریف و تاریخچه ژئوپارک‌های جهانی یونسکو

یونسکو تعریف روشن و جامعی برای ژئوپارک که خود آن را ابداع کرده دارد: گستره‌ه­ایی با مرزهای کاملاً آشکار و پهنه کافی که در برگیرنده چند پدیده زمین­‌شناختی کمیاب و برجسته بوده و در آن جاذبه‌های طبیعی، تاریخی و فرهنگی ارزشمند نیز یافت می­شود. این گستره باید از برنامه ­های مدیریت گسترش و بهره­ برداری و طرح­‌های حفاظتی برخوردار باشد و توان بالابردن سطح اقتصادی جامعه محلی و جلب همکاری­‌های مردمی را دارا باشد.
افزون بر تعریف رسمی یونسکو، می­‌توان گفت: ژئوپارک محدوده­ایی است که ویژگی اصلی آن وجود ژئوسایت­‌های پر اهمیت، طبیعت و محیط زیست غنی، ویژگی­‌های فرهنگی جذاب و از همه مهم­‌تر، مشارکت و حضور فعال جامعه محلی در برنامه‌های توسعه، حفاظت و پایداری است. بر خلاف انواع مناطق حفاظت شده طبیعی، ژئوپارک­‌ها نه تنها ورود و حضور بازدیدکنندگان را محدود نمی‌­کنند، بلکه برای مردم طراحی شده‌اند. در ژئوپارک‌­ها گردشگران برای بازدید از ژئوسایت­‌ها و سایت­‌های طبیعی و فرهنگی حضور دارند و این حضور موجب رونق اقتصادی پایدار جوامع محلی خواهد شد. شرط مهم موفقیت یک ژئوپارک، وجود برنامه­‌ها و راهبردهای مناسب و دقیق در مدیریت ژئوپارک است؛ راهبردهایی برای حفاظت، بهره برداری صحیح، توانمند سازی جامعه محلی  و توسعه پایدار ژئوپارک.

هر آنچه که به دنبال آن میگردید

ژئوسایت مکانی است در یک ژئوپارک، دارای یک پدیده یا عارضه کمیاب و ارزشمند زمین‌شناسی، فرهنگی ـ تاریخی و طبیعی که ارزش برجسته علمی یا زیبایی‌شناختی داشته و ضمن دارا بودن ابزار تفسیری و زیرساخت مناسب، شرایط بازدید همگانی برای بازدیدکنندگان فراهم باشد.

شبکه سازی و مشارکت جامعه محلی، یکی از مهم‌ترین ارکان ژئوپارک‌های جهانی است و ایجاد شبکه همیاران داوطلب با هدف حفاظت و نگهداری از جاذبه‌های زمین‌شناسی، طبیعی، فرهنگی ـ تاریخی و همکاری در مسائل گردشگری است.

نظرات شما درباره طبس ژئوپارک

سازمان های مرتبط